Nghe bài viết · 9 phút · Giọng đọc tạo bằng AI từ giọng Nhà đào tạo
Biên tập: Luật Sư 11 · Cập nhật 18/11/2026 · Đọc 11 phút
Giá đất cụ thể là mức giá được xác định để áp dụng cho các trường hợp tại khoản 1 Điều 160 Luật Đất đai 2024, gồm tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Người sử dụng đất cần kiểm tra căn cứ, phương pháp và thẩm quyền quyết định mức giá.
Giá đất cụ thể được áp dụng khi nào?
Mức giá này được dùng trong các trường hợp tính nghĩa vụ tài chính, xác định giá trị quyền sử dụng đất và tính tiền bồi thường được luật liệt kê. Nghĩa vụ tài chính về đất đai ở đây được hiểu là khoản tiền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất phải nộp trong trường hợp tương ứng.
Riêng đối với bồi thường, điểm e khoản 1 Điều 160 Luật Đất đai 2024 quy định:
“e) Tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.”
Các nhóm áp dụng được quy định tại khoản 1 Điều 160 Luật Đất đai 2024 như sau:
| Nhóm áp dụng | Trường hợp cần phân biệt |
|---|---|
| Tính tiền sử dụng đất đối với tổ chức | Giao đất có thu tiền không qua đấu giá, đấu thầu; giao đất cho nhà đầu tư trúng thầu hoặc tổ chức kinh tế do nhà đầu tư trúng thầu thành lập; công nhận quyền sử dụng đất; cho phép chuyển mục đích mà phải nộp tiền |
| Tính tiền thuê đất | Nhà nước cho thuê đất, thu tiền cho cả thời gian thuê; loại trừ trường hợp thông qua đấu giá quyền sử dụng đất |
| Xác định giá trị quyền sử dụng đất | Phục vụ cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước theo quy định về cổ phần hóa |
| Xác định giá khởi điểm đấu giá | Áp dụng khi Nhà nước giao đất, cho thuê đất, nhưng có trường hợp ngoại lệ |
| Tính tiền khi thay đổi việc sử dụng đất | Gia hạn, điều chỉnh thời hạn, điều chỉnh quy hoạch xây dựng chi tiết hoặc cho phép chuyển hình thức sử dụng đất |
| Tính tiền bồi thường | Áp dụng khi Nhà nước thu hồi đất |
Ngoại lệ đối với việc xác định giá khởi điểm đấu giá được dẫn chiếu tại điểm d khoản 1 Điều 160 đến điểm i khoản 1 Điều 159 Luật Đất đai 2024. Vì vậy, không nên hiểu mọi trường hợp đấu giá đều dùng cùng cách xác định.
Căn cứ nào được dùng để xác định mức giá?
Việc xác định giá đất cụ thể phải dựa vào mục đích sử dụng, thời hạn sử dụng, thông tin đầu vào và các yếu tố ảnh hưởng đến giá. Định giá đất là việc xác định mức giá theo những nguyên tắc, căn cứ và phương pháp luật định.

Khoản 2 Điều 158 Luật Đất đai 2024 quy định các căn cứ gồm:
- Mục đích sử dụng đất được đưa ra định giá.
- Thời hạn sử dụng đất, trừ trường hợp đất nông nghiệp thuộc diện không căn cứ vào thời hạn theo quy định.
- Thông tin đầu vào phục vụ phương pháp định giá.
- Yếu tố khác ảnh hưởng đến giá đất.
- Quy định pháp luật liên quan tại thời điểm định giá.
Thông tin đầu vào có thể lấy từ cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, cơ sở dữ liệu quốc gia về giá, hợp đồng chuyển nhượng, kết quả đấu giá đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính, điều tra khảo sát và thông tin doanh thu, chi phí, thu nhập theo khoản 3 Điều 158 Luật Đất đai 2024.
Thông tin giá tại các điểm a, b và c khoản 3 phải được hình thành trong thời gian 24 tháng trở về trước tính từ thời điểm định giá được luật dẫn chiếu; ưu tiên thông tin gần nhất, theo khoản 4 Điều 158 Luật Đất đai 2024.
Nguyên tắc thị trường, tính trung thực, khách quan, công khai và sự độc lập giữa các chủ thể tham gia phải được bảo đảm theo khoản 1 Điều 158 Luật Đất đai 2024.
Phương pháp định giá được lựa chọn ra sao?
Phương pháp xác định giá đất cụ thể phải phù hợp điều kiện của thửa đất và thông tin có thể thu thập. Tổ chức thực hiện định giá đề xuất phương pháp; Hội đồng thẩm định quyết định việc lựa chọn theo khoản 9 Điều 158 Luật Đất đai 2024.

Các phương pháp tại khoản 5 và khoản 6 Điều 158 Luật Đất đai 2024 được hiểu như sau:
- Phương pháp so sánh là cách điều chỉnh giá của các thửa đất tương đồng đã chuyển nhượng hoặc trúng đấu giá, sau khi loại trừ giá trị tài sản gắn liền với đất.
- Phương pháp thu nhập là cách xác định giá từ thu nhập ròng bình quân năm trên diện tích đất và lãi suất tiền gửi theo quy định.
- Phương pháp thặng dư là cách lấy tổng doanh thu phát triển ước tính trừ tổng chi phí phát triển ước tính.
- Phương pháp hệ số điều chỉnh là cách nhân giá trong bảng giá đất với hệ số xác định qua so sánh với giá thị trường.
Phương pháp so sánh cần tối thiểu 03 thửa đất đáp ứng điều kiện tương đồng và điều kiện giao dịch theo điểm a khoản 6 Điều 158 Luật Đất đai 2024.
Đối với phương pháp so sánh, thu nhập và hệ số điều chỉnh, nếu kết quả xác định giá đất cụ thể thấp hơn bảng giá đất thì sử dụng giá trong bảng theo khoản 8 Điều 158 Luật Đất đai 2024. Không nên mở rộng quy tắc này sang mọi phương pháp.
Ai quyết định và ai thẩm định mức giá?
Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc cấp huyện quyết định giá đất cụ thể đối với trường hợp thuộc thẩm quyền tương ứng theo khoản 2 Điều 160 Luật Đất đai 2024. Cần phân biệt người quyết định với cơ quan tổ chức định giá và Hội đồng thẩm định.
Cơ quan có chức năng quản lý đất đai giúp Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng cấp tổ chức xác định giá; cơ quan này được thuê tổ chức tư vấn theo khoản 3 Điều 160 Luật Đất đai 2024.
Thẩm định là việc kiểm tra sự tuân thủ nguyên tắc, phương pháp, trình tự, thủ tục và kết quả thu thập thông tin. Phạm vi kiểm tra này được quy định tại khoản 5 Điều 161 Luật Đất đai 2024.
Hội đồng làm việc độc lập, khách quan, quyết định theo đa số; cuộc họp phải có biên bản ghi đầy đủ ý kiến và kết quả biểu quyết theo khoản 6 Điều 161 Luật Đất đai 2024.
Khi thu hồi đất, tiền bồi thường được tính thế nào?
Bồi thường về đất là việc giao đất thay thế hoặc trả tiền theo trường hợp luật quy định khi Nhà nước thu hồi đất. Khi không có đất để bồi thường, khoản tiền được tính theo giá đất cụ thể của loại đất thu hồi tại thời điểm phê duyệt phương án.

Khoản 2 Điều 91 Luật Đất đai 2024 quy định ưu tiên giao đất có cùng mục đích sử dụng với loại đất thu hồi. Người thuộc trường hợp được bồi thường bằng đất, bằng nhà ở nhưng muốn nhận tiền thì được nhận tiền theo nguyện vọng đã đăng ký khi lập phương án.
Nếu người có đất thu hồi có nhu cầu và địa phương có điều kiện về quỹ đất, quỹ nhà ở, họ được xem xét bồi thường bằng đất khác mục đích hoặc bằng nhà ở theo khoản 2 Điều 91 Luật Đất đai 2024.
Ví dụ minh họa (giả định): Người có đất bị thu hồi thuộc trường hợp bồi thường bằng tiền do không có đất để bồi thường cần đối chiếu loại đất và thời điểm phê duyệt phương án, thay vì chỉ lấy giá giao dịch được nghe kể để kết luận mức bồi thường đúng hay sai.
Việc phê duyệt phương án và bố trí tái định cư phải hoàn thành trước quyết định thu hồi đất theo khoản 6 Điều 91 Luật Đất đai 2024. Tái định cư được hiểu là việc bố trí nơi ở cho người có đất thu hồi thuộc trường hợp phải thực hiện việc bố trí này.
Người sử dụng đất nên kiểm tra những gì?
Người sử dụng đất nên kiểm tra phạm vi áp dụng, căn cứ định giá, phương pháp và người ký quyết định. Các nội dung tại Điều 158, Điều 160 và Điều 161 Luật Đất đai 2024 không tự tạo thành danh mục hồ sơ hay quy trình nộp hồ sơ đầy đủ.
Có thể rà soát theo thứ tự:
- Xác định việc định giá phục vụ tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, đấu giá hay bồi thường.
- Đối chiếu mục đích sử dụng, thời hạn sử dụng và thông tin dùng để định giá.
- Kiểm tra phương pháp được lựa chọn và điều kiện áp dụng.
- Kiểm tra thẩm quyền quyết định, nội dung thẩm định và thời điểm định giá liên quan.
Nếu cần rà soát giấy tờ đất, bạn có thể tham khảo bài cấp đổi sổ đỏ và chi phí. Với trường hợp cần làm rõ người có quyền liên quan, bài xác nhận nhân khẩu để xác định quyền sử dụng đất là nội dung đọc thêm. Trường hợp đang chuyển quyền, bạn có thể xem hướng dẫn sang tên sổ đỏ online; thủ tục sang tên cần được phân biệt với việc xác định giá.
Câu hỏi thường gặp
Người sử dụng đất cần phân biệt căn cứ áp dụng mức giá với điều kiện lựa chọn từng phương pháp.
Có phải mọi khu vực đều cần định giá riêng?
Không. Khu vực đã có bảng giá tới từng thửa trên cơ sở vùng giá trị, thửa đất chuẩn thì giá đất cụ thể được xác định theo bảng tại thời điểm định giá, theo khoản 4 Điều 160 Luật Đất đai 2024.
Người sử dụng đất có được tự chọn phương pháp không?
Khoản 9 Điều 158 Luật Đất đai 2024 giao tổ chức thực hiện định giá đề xuất và Hội đồng thẩm định quyết định phương pháp, không giao quyền lựa chọn này cho người sử dụng đất.
Có được dùng hệ số điều chỉnh cho mọi trường hợp bồi thường?
Không. Điểm d khoản 6 Điều 158 Luật Đất đai 2024 đặt điều kiện về các thửa liền kề, cùng mục đích, đã có giá trong bảng và không đủ điều kiện áp dụng phương pháp so sánh.
Căn cứ pháp lý
- Luật Đất đai 2024 (hợp nhất tại Văn bản hợp nhất số 44/VBHN-VPQH 2026) (còn hiệu lực): Điều 160, Điều 91, Điều 158, Điều 161, Điều 159
Luật Sư 11 hỗ trợ tư vấn giá đất cụ thể
Luật Sư 11 hỗ trợ rà soát căn cứ áp dụng, phương pháp định giá và các nội dung liên quan đến tiền bồi thường. Bạn có thể liên hệ để được tư vấn trên hồ sơ, quyết định và phương án thực tế, từ đó xác định nội dung cần làm rõ với cơ quan có thẩm quyền.
Thông tin mang tính tham khảo, cập nhật đến 18/11/2026. Mỗi vụ việc cần luật sư xem hồ sơ cụ thể.




