Khi nào nên mời luật sư hình sự là câu hỏi thường được đặt ra khi một người nhận giấy mời làm việc, bị khởi tố, tạm giữ, tạm giam hoặc đứng trước nguy cơ bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Pháp luật tố tụng hình sự quy định người bào chữa có thể tham gia ở những thời điểm nhất định tùy vào tình trạng tố tụng của người bị buộc tội. Bài viết dưới đây của Luật Sư 11 sẽ phân tích chi tiết các thời điểm then chốt và lý do bạn cần có sự đồng hành của luật sư ngay từ sớm.
Khi nào nên mời luật sư hình sự?
Trong các vụ án hình sự, thời điểm thích hợp để mời luật sư là ngay khi bạn nhận được yêu cầu làm việc, giấy triệu tập từ cơ quan công an hoặc ngay khi phát sinh dấu hiệu liên quan đến vụ việc. Các thời điểm quan trọng cần mời luật sư hình sự:
Khi được cơ quan điều tra mời làm việc hoặc lấy lời khai
Khi bị công an, cơ quan điều tra gọi lên làm việc, người được mời thường ở vị trí bất lợi nếu thiếu hiểu biết pháp luật. Mời luật sư ngay thời điểm này bạn sẽ được hướng dẫn cách trả lời đúng trọng tâm, bảo vệ quyền im lặng hợp pháp và ngăn chặn việc bị ép cung, mớm cung.
Khi bị khởi tố, tạm giữ hoặc tạm giam
Theo Bộ luật Tố tụng Hình sự, bị can có quyền nhờ luật sư bào chữa ngay từ khi có quyết định tạm giữ, tạm giam hoặc khởi tố bị can. Luật sư sẽ hỗ trợ làm thủ tục xin tại ngoại, xin bảo lãnh hoặc khiếu nại các quyết định ngăn chặn trái pháp luật. Trong thời gian tạm giam, nhiều gia đình quan tâm việc luật sư có được gặp riêng bị can hay không, vì các buổi gặp này là cơ hội để trao đổi tình tiết và thống nhất hướng bào chữa.
Khi có nguy cơ bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Nếu bạn liên quan gián tiếp hoặc trực tiếp đến một vụ việc đang bị tố giác, tin báo tội phạm. Lúc này luật sư sẽ giúp thu thập chứng cứ chứng minh không phạm tội, giảm nhẹ trách nhiệm hoặc chuyển tội danh nhẹ hơn.
Khi là bị hại hoặc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan
Bị hại cần có luật sư để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, yêu cầu bồi thường thiệt hại và bảo đảm quyền lợi được xem xét đầy đủ trong quá trình giải quyết vụ án. Luật sư sẽ hỗ trợ bị hại trình bày ý kiến, cung cấp thông tin và thực hiện các quyền tố tụng theo quy định pháp luật.
Khi vụ án chuẩn bị được đưa ra xét xử
Luật sư sẽ tiếp cận hồ sơ tại tòa, tìm ra các tình tiết gỡ tội hoặc mâu thuẫn trong cáo trạng. Luật sư sẽ xây dựng luận cứ bào chữa phù hợp để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị cáo trước Hội đồng xét xử.
Khi cần kháng cáo hoặc thực hiện thủ tục sau xét xử
Sau khi Tòa án tuyên án, nếu bản án không phản ánh đúng sự thật khách quan hoặc mức án quá nặng, luật sư sẽ hỗ trợ soạn thảo đơn kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm, giám đốc thẩm hoặc tái thẩm, đồng thời tiếp tục đồng hành bảo vệ khách hàng ở các phiên xử tiếp theo.
Có nên mời luật sư hình sự ngay từ giai đoạn điều tra không?
Nên mời luật sư hình sự ngay từ giai đoạn điều tra (hoặc thậm chí từ khi bị triệu tập, lấy lời khai đầu tiên) để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình kịp thời. Việc có luật sư hình sự cho bị can từ sớm giúp người bị buộc tội nắm rõ quyền và nghĩa vụ của mình trước mỗi buổi làm việc với cơ quan điều tra.
Vì sao nên có luật sư từ giai đoạn đầu?
Giai đoạn điều tra là thời điểm Cơ quan điều tra thu thập chứng cứ để xác định có tội hay không có tội. Có luật sư đồng hành từ đầu sẽ giúp kiểm soát tính hợp pháp của các hoạt động tố tụng, ngăn ngừa triệt để các hành vi vi phạm tố tụng như mớm cung, ép cung, dùng nhục hình, đồng thời giúp thu thập kịp thời các chứng cứ gỡ tội ban đầu.
Có phải chờ đến khi bị truy tố hoặc xét xử mới được mời luật sư?
Không, theo quy định tại Điều 74 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015, người bào chữa tham gia tố tụng từ khi khởi tố bị can. Trường hợp bắt, tạm giữ người thì người bào chữa tham gia tố tụng từ khi người bị bắt, người bị tạm giữ có mặt tại trụ sở của Cơ quan điều tra. Do đó, bạn có quyền mời luật sư ngay từ giai đoạn tạm giữ, điều tra mà không cần chờ đến khi bị truy tố hay đưa ra xét xử.
Luật sư hình sự có thể hỗ trợ những gì?
Luật sư hình sự hỗ trợ tư vấn pháp luật, bào chữa cho người bị buộc tội, và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho bị hại trong mọi giai đoạn của vụ án.
- Tư vấn pháp luật hình sự, giải thích rõ các quy định, tội danh, khung hình phạt và các tình tiết định khung, tăng nặng hoặc giảm nhẹ.
- Tham gia cùng thân chủ trong các buổi làm việc, lấy lời khai, hỏi cung tại cơ quan điều tra. Theo quy định, luật sư được tham gia hỏi cung bị can và có thể đặt câu hỏi khi được điều tra viên đồng ý.
- Soạn thảo các văn bản pháp lý cần thiết như đơn xin tại ngoại, đơn khiếu nại quyết định tố tụng, đơn xin bãi nại, văn bản kiến nghị giải quyết vụ án.
- Thu thập tài liệu, chứng cứ, đồ vật liên quan để chứng minh sự thật khách quan của vụ án.
- Nghiên cứu, sao chụp hồ sơ vụ án tại Tòa án và Viện kiểm sát để chuẩn bị luận cứ bào chữa hoặc bảo vệ.
- Tham gia tranh tụng trực tiếp tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm để bảo vệ quyền lợi tối đa cho thân chủ.
Những trường hợp nên ưu tiên mời luật sư hình sự sớm
Những trường hợp nên ưu tiên mời luật sư hình sự từ sớm bao gồm:
- Bị bắt trong trường hợp khẩn cấp hoặc phạm tội quả tang.
- Vụ việc có dấu hiệu thuộc tội phạm nghiêm trọng, rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
- Bị can, bị cáo thuộc trường hợp bắt buộc phải có người bào chữa theo Điều 76 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 (tội có khung hình phạt cao nhất là 20 năm tù, tù chung thân, tử hình; hoặc bị can có nhược điểm về thể chất, tâm thần, hoặc là người dưới 18 tuổi).
- Vụ án có nhiều tình tiết phức tạp, liên quan đến nhiều người hoặc nhiều hành vi.
- Trường hợp bị hại cần được hỗ trợ về yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Không mời luật sư hình sự có thể gặp những rủi ro gì?
Không mời luật sư hình sự, bạn có nguy cơ lớn bị khai báo bất lợi, bỏ lỡ chứng cứ gỡ tội và khó bảo vệ quyền lợi hợp pháp trong quá trình tố tụng.
- Khai báo bất lợi do thiếu kiến thức pháp lý: Không hiểu rõ quyền của mình nên dễ khai báo bất lợi hoặc ký vào biên bản không phản ánh đúng sự thật.
- Bị bỏ sót các tình tiết giảm nhẹ: Không biết cách thu thập và đưa ra các tài liệu, chứng cứ chứng minh tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.
- Không phát hiện vi phạm tố tụng: Không nhận biết được các hành vi vi phạm thủ tục tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng để kịp thời khiếu nại.
- Mất cơ hội kháng cáo, xin giảm án: Không nắm rõ thời hạn và thủ tục kháng cáo dẫn đến việc bỏ mất quyền lợi hợp pháp sau phiên tòa.
Chi phí mời luật sư hình sự phụ thuộc vào những yếu tố nào?
Chi phí mời luật sư hình sự phụ thuộc vào các yếu tố chính như tính chất phức tạp của vụ án, kinh nghiệm của luật sư, giai đoạn tố tụng và phạm vi công việc cần thực hiện
- Tính chất và mức độ phức tạp của vụ việc: Vụ án ít tình tiết, đơn giản hoặc tội ít nghiêm trọng sẽ tốn ít chi phí hơn các vụ án lớn, có nhiều đồng phạm, khung hình phạt cao hoặc liên quan đến kinh tế, tham nhũng.
- Kinh nghiệm và uy tín của luật sư: Luật sư mới vào nghề thường có mức thù lao thấp hơn. Trong khi đó, các luật sư giỏi, có nhiều năm kinh nghiệm, hoặc các chuyên gia pháp lý nổi tiếng sẽ có mức phí cao hơn rất nhiều.
- Giai đoạn tham gia tố tụng: Chi phí có thể tính cho từng giai đoạn như giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử sơ thẩm hoặc xét xử phúc thẩm. Nếu luật sư tham gia trọn gói từ đầu đến kết thúc vụ án, chi phí sẽ khác so với việc chỉ tham gia một buổi lấy lời khai hay một phiên tòa cụ thể.
- Phạm vi công việc: Khối lượng công việc thực tế quyết định phí, ví dụ như số buổi làm việc với cơ quan điều tra, số lượng tài liệu cần nghiên cứu, hay việc soạn thảo các văn bản kiến nghị, bào chữa.
- Chi phí phát sinh thực tế: Ngoài thù lao chính, chi phí còn cộng thêm tiền đi lại, lưu trú, ăn ở của luật sư khi phải làm việc ở các tỉnh thành khác nơi họ đăng ký trụ sở hành nghề (chi phí đi lại do hai bên thỏa thuận).
Dịch vụ luật sư hình sự tại Luật sư 11
Luật sư 11 cung cấp dịch vụ luật sư hình sự chuyên nghiệp, hỗ trợ khách hàng xuyên suốt các giai đoạn điều tra, truy tố và xét xử. Đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm do Luật sư Nguyễn Thành Huân trực tiếp phụ trách mảng hình sự, mang đến dịch vụ tư vấn 1:1, trực tiếp nghiên cứu hồ sơ và tham gia tố tụng.
Đối với các trường hợp bị can thuộc diện bắt buộc phải có người bào chữa hay trường hợp gia đình chủ động mời luật sư, Luật Sư 11 sẽ đồng hành cùng bị can và gia đình trong việc nghiên cứu hồ sơ, tư vấn quyền và nghĩa vụ, giám sát tính hợp pháp của buổi hỏi cung, đồng thời hỗ trợ thu thập, đưa ra chứng cứ có lợi nhằm bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của thân chủ.
Nếu bạn vẫn thắc mắc khi nào nên mời luật sư hình sự, Luật Sư 11 có thể hỗ trợ tư vấn và đưa ra hướng xử lý phù hợp với từng vụ việc. Với phương châm tuân thủ pháp luật và tôn trọng sự thật khách quan, đội ngũ luật sư sẽ tiếp nhận thông tin, nghiên cứu tình huống và hỗ trợ khách hàng trong quá trình tố tụng. Liên hệ Luật Sư 11 qua hotline 0979800000 để được tư vấn cụ thể
